Klauzula apostille | Apostil
W dobie otwartych granic i postępującej globalizacji niejednokrotnie zachodzi potrzeba przedstawiania dokumentów urzędowych pochodzących z jednego państwa w innym państwie. Tego rodzaju dokumenty często stanowią jedyny dowód istnienia prawa lub mogą mieć niezwykle istotny wpływ na sytuacje prawną danego podmiotu.
Dotyczy to zarówno dokumentów obecnych w życiu codziennym, takich jak akt urodzenia, akt zawarcia małżeństwa, akt zgonu, dyplom - jak również dokumentów obecnych w obrocie gospodarczym - takich jak wypisy z rejestrów urzędowych, wyroki sądowe, akty notarialne (patrz: Co może otrzymać apostille?).
Polskie dokumenty urzędowe przeznaczone do obrotu prawnego zagranicą wymagają urzędowego poświadczania, które może przybrać formę:
Apostille - gdy dokumenty mają być przeznaczone do obrotu prawnego w państwach będących stronami Konwencji znoszącej wymóg legalizacji zagranicznych dokumentów urzędowych sporządzonej w dniu 5 października 1961 r. w Hadze (Dz. U. z 2005 r. Nr 112, poz. 938 i 939);
Legalizacji - gdy dokumenty mają być przeznaczone do obrotu prawnego w państwach nie będących stronami Konwencji haskiej.
Analogiczna zasada obowiązuje również w drugą stronę: zagraniczne dokumenty urzędowe przeznaczonego do obrotu urzędowego w Polsce wymagają klauzuli apostille albo legalizacji.
Po przystąpieniu Polski do Konwencji haskiej jedyną czynnością wymaganą w celu poświadczenia autentyczności podpisu, charakteru, w jakim działała osoba, która podpisała dokument oraz, w razie potrzeby, tożsamości pieczęci lub stempla, jakim został on opatrzony, jest dołączenie apostille określonej w art. 4 Konwencji. Nie zwalnia to sądu z obowiązku badania, czy dokument opatrzony apostille spełnia, określone w prawie państwa, w którym dokument został sporządzony, wymagania dotyczące formy danej czynności prawnej (tak: odpowiedź Sądu Najwyższego na pytanie prawne w sprawie SN III CZP 21/07).
Można więc powiedzieć, że apostille bądź legalizacja nie stanowi o wiarygodności dokumentu, ale potwierdza jedynie autentyczność podpisu/pieczęci złożonych pod dokumentem.
Nie do każdego dokumentu można wydać od razu apostille. Często potrzebne jest również wcześniejsze uwierzytelnienie.
Klikając na linki obok można obejrzeć przykładowe apostille z Australii, Kalifornii, RPA, Teksasu oraz Wisconsin.
Dołączenie apostille ani legalizacja nie są wymagane, jeżeli przepisy prawa krajowego albo dwustronna umowa między państwami zniosły obowiązek legalizacji lub zwolniły pewną grupę dokumentów z obowiązku legalizacji.
Publikacje na temat apostille i legalizacji dokumentów
Apostille w obrocie gospodarczym
Zasady wydawania apostille dyplomom
Obowiązek uwierzytelnienia niektórych dokumentów
Czy można wydać apostille kopii dokumentu?
W jakich krajach i gdzie można otrzymać apostille ?
Treść konwencji haskiej [w plikach PDF] w językach:
polskim | angielskim | niemieckim | hiszpańskim | włoskim | rumuńskim.
Publikacje zewnętrzne na temat apostille
Paweł Czubik: Fałszerstwa dotyczące klauzul apostille na dokumentach zagranicznych